Nabizâde Nâzım (1862-1893)

Türk edebiyatının öncülerinden Nabizâde Nâzım, modern Türk romanının ve Servet-i Fünun topluluğunun önemli isimlerinden biridir.

İlköğrenimini Tophane Mahalle Mektebi’nde tamamladı, ardından Fevziye ve Beşiktaş Askeri Rüştiyesi’nde eğitim gördü. Lise bölümünü bitirdikten sonra Mühendishane-i Berri-i Hümayun’da (Kara Askeri Mühendis Okulu) öğrenim gördü ve 1884’te topçu üsteğmen olarak mezun oldu. Öğrenimine Mekteb-i Harbiye-i Şahane (Kara Harp Okulu) ile devam etti.

Henüz öğrenciyken 1880 yılında “Esaret” başlıklı denemesiyle Vakit Gazetesi’nde ilk yazısını yayımladı. 1880-1890 yılları, hem öğrencilik ve askerlik hayatı hem de üretken bir yazım dönemi olarak onun hayatında ayrı bir öneme sahiptir.

1886’da Erkan-ı Harbiye yüzbaşısı olarak mezun olduktan sonra askeri öğretmenlik yaptı; yüksek cebir, istihkam ve topoğrafya dersleri verdi. Keşif ve araştırma yapmak üzere iki yıl Suriye’de görev yaptı. 1890’da İstanbul’a döndü ve ilk Türkçe gerçekçi köy romanı olan Karabibik’i yayımladı. 1891’de ise Servet-i Fünûn dergisinin ilk yazarlarından biri olarak edebiyat dünyasında yerini aldı.

Nâzım’ın eserleri, dönemin sosyal hayatını ve halkın yaşamını gerçekçi bir bakışla aktarmasıyla Türk edebiyatında önemli bir dönüm noktası oluşturur.